MIKROGIDROELEKTROSTANTSIYALARNING GIDROTEXNIK INSHOOTLARIDA TURBULENT OQIMLARNI MATEMATIK MODELLASHTIRISH

Abstract

Mazkur maqolada mikrogidroelektrostansiyalarning gidrotexnik inshootlarida turbulent oqimlarni matematik modellashtirish masalalari ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan yoritilgan. Tadqiqotda suyuqlik mexanikasining asosiy tenglamalari, xususan Navye–Stoks tenglamalari asosida turbulent oqim jarayonlari tahlil qilingan. Turbulentlikni modellashtirish uchun Reynolds o‘rtachalash usuli (RANS), k–ε va k–ω modellari qo‘llanilgan. Hisoblashlar CFD texnologiyalari asosida amalga oshirilib, oqim tezligi, bosim taqsimoti, turbulent kinetik energiya va energiya yo‘qotishlari baholangan. Natijalar gidrotexnik inshootlarda oqim strukturasining murakkabligini, ayniqsa burilish va kesim o‘zgarish zonalarida turbulizatsiyaning ortishini ko‘rsatdi. Shuningdek, oqimni optimallashtirish orqali mikrogidroelektrostansiyalar samaradorligini oshirish imkoniyatlari asoslab berildi. Tadqiqot natijalari kichik gidroenergetika obyektlarini loyihalash va modernizatsiya qilishda muhim ilmiy-amaliy ahamiyatga ega.